Thói quen chi phối cuộc sống như thế nào ?

Thứ vô thức mà chúng ta làm mỗi ngày đơn giản nó là thói quen thôi.

Thói quen xuất phát từ đâu
- Thói quen xuất phát từ môi trường.
- Muốn thay đổi thói quen: cách dễ nhất là thay đổi môi trường, thay đổi người mình gặp.
Không gian xung quanh
- Mỗi ngày chúng ta phải sống trong 1 không gian shared giữa rất nhiều bên: gia đình, bạn bè, đồng nghiệp.
- Cách tạo không gian cho chính mình
  - Không gian vi mô: ngồi vào bàn là viết.
  - Thời gian vi mô: giờ đó là làm
  - Linh hoạt chỗ để bắt đầu.
Con người xung quanh
- Con người xung quanh muốn bám vào cái ổn định họ đang có.
- Lời nói người khác không công nhận vì họ không muốn phá huỷ sự ổn định của họ.
- Dùng hành động để chứng minh hành động.
- Khi bạn thay đổi bản thân và môi trường ⇒ có thể bạn sẽ thay đổi luôn những người đồng hành cùng bạn trên hành trình mới.
- Mối quan hệ
  - Bạn cũ: vòng tròn cũ
  - Bạn mới: thói quen mới.
- Đánh giá 1 thứ
  - Tách được hành vi
  - Tách được cảm xúc.
Các cách để thay đổi 1 thói quen
1. Năng lượng
2. Thời gian
3. Môi trường
Thứ gì điều khiển hành vi của bạn
1. Cấu trúc của hành vi điều khiển hành vi của bạn
  - Bạn thèm ăn vặt vì sớm bạn có 1 quán ăn vặt ngon.
  - Tips: sắp xếp lại không gian sống
    - Các thói quen tốt để ở trước
    - Tăng khó khăn đối với các thói quen xấu.
  - Cách sắp xếp thói quen
    - Tận dụng thời gian cho điều quan trọng.
    - Làm dễ dàng các thói quen xấu lại.
Vòng lặp thói quen
- Tín hiệu: Trigger
- Hành vi
- Phần thưởng
- Bản đồ thói quen | Tín hiệu | Hành vi | Phần thưởng | | ——————— | ——————— | ————————— | | Bắt đầu ca làm chiều | mua trà sữa | ngon, thơm miệng | | Tối về thấy con ồn ào | la nó | yên tĩnh | | Mới thức dậy | Mở facebook buổi sáng | cảm thấy có kết nối xã hội. |
Bắt đầu ghi lại thói quen của mình và người khác
- Quan sát và ghi lại những thói quen của mình trong ngày.
Tháp nhu cầu (phần thưởng)
1. Nhu cầu sinh lý (Physiological)
  - Ăn, uống, ngủ, thở, duy trì sự sống.
2. Nhu cầu an toàn (Safety)
  - An ninh, sức khỏe, tài chính ổn định, nơi ở an toàn.
3. Nhu cầu xã hội / gắn kết (Love & Belonging)
  - Tình bạn, gia đình, tình yêu, cảm giác thuộc về.
4. Nhu cầu được tôn trọng (Esteem)
  - Tự trọng, được công nhận, địa vị, thành tựu.
5. Nhu cầu nhận thức (Cognitive needs)
  - Học hỏi, hiểu biết, tò mò, tìm kiếm tri thức.
6. Nhu cầu thẩm mỹ (Aesthetic needs)
  - Cái đẹp, nghệ thuật, sự hài hòa, thiết kế.
7. Nhu cầu tự hoàn thiện bản thân (Self-actualization)
  - Phát huy tối đa tiềm năng, sáng tạo, sống đúng với bản thân.
8. Nhu cầu siêu việt / vượt lên bản thân (Self-transcendence)
  - Sống vì giá trị lớn hơn bản thân: phụng sự, tâm linh, đóng góp cho xã hội/nhân loại.
Làm sao thay đổi thói quen ? Thay đổi tín hiệu
- Đeo tai nghe.
- Log in vào 1 cái máy tính không đăng nhập facebook.
- Đi quán cafe.
- Cố tình để giày trước cửa để buộc mang giày.
Thay đổi phần thưởng
- Đồng ý đi chạy bộ ⇒ để gắn kết niềm vui với mọi người.
- Nhảy việc ⇒ để có phần thưởng tốt hơn.
Ghi đè hành vi
- Ghi đè 1 hành vi khác vào tín hiệu sẵn có.
Cách thay đổi thói quen khỏi kháng cự
- Nuông chiều bản thân 1 chút.
- Bao gồm: thời gian + năng lượng + môi trường
- Thay vì đọc sách 1 ngày 200 trang ⇒ đọc 50 trang thôi.
- Thay vì chạy bộ 2 tiếng ⇒ chạy 15p thôi.
- Rèn luyện sức bền ở đoạn giữa.
  - Rất dễ để bắt đầu nhưng phần lớn thất bại ở đoạn giữa.
  - Cần học từ người khác cái này.
Các cách xây dựng thói quen lõi
1. Ngủ sớm
  - Ngủ sớm là 1 cách bản thân ít nổi cáu.
2. Đặt điện thoại xa tầm tay trước khi ngủ
  - Trước khi ngủ không ôm điện thoại.
3. Tự chuẩn bị đồ uống trước khi đi làm
  - Hạn chế xuống tiền linh tinh.
  - Nấu ăn trước khi đi làm đỡ tốn tiền.
4. Ghi chép tài chính mỗi tuần
  - Để quản lý chi tiêu hàng tuần
  - Không xài hoang.
5. Lên điều quan trọng nhất cho ngày hôm sau
  - Ghi lại điều quan trọng nhất cho hôm sau
6. Ngày chạy bộ 15 phút
  - Xây thêm 1 thói quen này nữa.
Nhu cầu mỗi người khác nhau
- Phần lớn chúng ta khác nhau do nhu cầu tầng 1,2,3 của chúng ta khác nhau.

January 16, 2026