Nguyễn Đức An

Tụi m hay phân loại con người ra kiểu lý trí hoặc cảm xúc đúng không ? T có 1 góc nhìn khác về cách function bằng bán cầu não trái và bán cầu não phải

Bán cầu não trái sẽ làm một số việc như:

• Analytical Thinking: bao gồm 1 số cái framework như Break the problem, MECE (Mutually Exclusive, Collectively Exhaustive).
• Structured Explanation: Sequencing of Ideas, Word selection and speech
• Store Facts: Fact about the world, Strategy (Step 1 -> Step 2 -> Step 3) cho 1 solution.

Bán cầu não phải sẽ sử dụng cho 1 số việc như:

• Intuition: trực giác hay khả năng quan sát tốt thành guts feelings.
• Explore knowledge: Big-picture thinking, pattern-recognition.
• Creative Thinking: Explore possibilities, Imagination
• Emotional response: giải toả cảm xúc thì sài bán cầu não phải
• Visual processing: visualize idea để tăng khả năng imagination.

Ví dụ, t là 1 thằng Ne dom, Ti process, thích Explore hơn là bám vào phân tích 1 cái duy nhất, nên t là dạng prefer sử dụng bán cầu não phải hơn, nên t sẽ bị bias vào việc khám phá nhiều ideas hơn, dẫn đến t bị thiếu chiều sâu khi focus vào 1 idea duy nhất. Cơ chế thinking của t nó sẽ như sau:

• Bước 1, Exploration/Creative Thinking: dùng bán cầu não phải để tiếp nhận thông tin (Ne dom): explore posibilities, brainstorming idea, visualize idea, imagination.
• Bước 2, Analytical Thinking: khi t thật sự cần analytic một vấn đề duy nhất: t cần phải break the problem đó sang các câu hỏi fundamental truths -> mỗi câu hỏi break ra này phải xác định được tới mức input -> output và chứng minh được chân trị của nó true or false. Nếu fundamental question này xác định bằng reasonale của internal logic thì confirm nó, còn cần verify external facts thì chấp nhận ở 1 mức nào đó.
• Bước 3: Sharp a point, phải rõ ràng được cái point mình đưa ra là gì, input là gì và output là gì. Còn khi giao tiếp về cảm xúc, tuỳ người m giao tiếp khác nhau, có người thì m cần cho sự đồng cảm (t prefer này hơn), có người m cần cho cảm xúc.

Và để structure và đảm bảo các câu hỏi này cover được toàn bộ vấn đề thì ngta sẽ đề xuất 1 số framework để “Đặt câu hỏi tốt hơn”, ví dụ:

• Vấn đề: kiểm soát được hay không, ví dụ: niềm tin người khác thì không kiểm soát được.

• Câu hỏi: càng rõ ràng (clarify) + càng chính xác (accurate) (càng detail).

• Mục đích: xuất phát từ lợi ích cá nhân, hay chứng minh 1 thứ đúng.

• Thông tin: liên quan đến câu hỏi, hành động ngắn hạn + dài hạn, resource bỏ ra (tiền bạc, thời gian và công sức)

• Giả định: chú ý giả định tư lợi + không được biện minh (law + procedure)

• Hàm ý + Hậu quả: nếu không giải quyết được vấn đề này sẽ có những hậu quả (consequences) nào

• Khái niệm: những term luôn được coi là đúng, in the same page với tát cả mọi người.

• Kết luận: nếu xuất hiện góc nhìn win-win chọn win-win, nếu có góc nhìn xung đột => chọn giải pháp nào là “tốt” nhất + trade-offs.

Các trụ cột để định nghĩa 1 critical thinking là đúng:

Một note khi tranh luận rule như sau: